علت چاقی چیست؟ چرا لاغر نمیشویم؟

چاقی چیست؟ دلایل چاقی و عوارض آن را در این مطلب ارائه میکنیم.
چاقی یک بیماری پیچیده است که همان چربی بیش از حد بدن است. ممکن است چاقی را به عنوان یک نگرانی درباره زیبایی در نظر بگیرید. اما یک موقعیت پزشکی است که خطر بسیاری از بیماریها را افزایش میدهد.
اضافه وزن میتواند عضله، استخوان و یا آب بدن باشد. وقتی فردی از حد استاندارد بیشتر وزن داشته باشد چاق محسوب میشود.
چاقی به دلیل سوخت و ساز پایین، اختلال غدد یا بیماریهای روانی نیز صورت میگیرد.
رژیم غذایی و ورزش درمان چاقی میباشند. با کاهش مصرف غذاهای پر انرژی و یا حاوی قند و چربی و افزایش مصرف فیبر میتوان چاقی را درمان کرد. تعادل بین میزان کالری و مصرف انرژی وزن فرد را تعیین میکند. افرادی که والدین چاق دارند به احتمال زیاد خودشان نیز چاق هستند.
شاخص توده بدنی که با نام BMI نیز شناخته میشود، اغلب برای تشخیص چاقی استفاده میشود.
| BMI | وضعیت وزن |
|---|---|
| زیر ۱۸.۵ | کم وزن |
| ۱۸.۵-۲۴.۹ | سالم |
| ۲۵.۰-۲۹.۹ | اضافه وزن |
| ۳۰.۰ و بالاتر | چاقی |
آسیاییها با BMI ۲۳ یا بالاتر بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماریها هستند.
با این حال BMI مستقیماً چربی بدن را اندازه گیری نمیکند. برای مثال ورزشکاران از نظر عضلانی شاید در دسته چاقی قرار گیرند در حالی که چربی اضافی ندارند.
به همین دلیل متخصصان دور کمر فرد را نیز اندازهگیری میکنند تا به تصمیمگیریهای درست درمانی کمک کنند. این اندازهگیری، دور کمر نامیده میشود.
عوامل و دلایل چاقی:
رژیم غذایی ناسالم – نوشیدنیهای پرکالری و کم تحرکی
به جز عوامل ژنتیکی، رفتاری، متابولیک و هورمونی که بر وزن بدن تأثیر دارند، چاقی زمانی اتفاق میافتد که بدن شما کالری بیشتری نسبت به کالری که در طول روز با فعالیتهای روزانه میسوزانید، دریافت کنید.
در آمریکا وعدههای غذایی دارای کالری بالاست – اغلب فست فودها و نوشابهها. اینگونه افراد زمانی که هنوز گرسنهاند کالری بیش از حد مصرف میکنند؛ اغلب احساس گرسنگی میکنند و به دلیل استرس و اضطراب، پرخوری میکنند.
مردم کشورهای اروپایی نیز مشاغلی دارند که به تحرک نیازی ندارند، پس کالری نمیسوزانند. حتی کارهای روزانه کنترلها، پله برقی، خرید آنلاین و رستورانها و بانکهای سفارش از داخل خودرو نیز کالریسوزی ندارند.
دلایل چاقی – سن:
چاقی در هر سنی برای شما اتفاق میافتد حتی زمانی که نوجوان هستید. اما با گذشت زمان در سنین بالاتر هورمونها تغییر میکنند و سبک زندگی آرامتر و کم تحرکتر و در نتیجه چاقتر میشوید. حتی تعداد ماهیچهها کاهش مییابند و با کاهش توده ماهیچهای، متابولیسم بدن کاهش مییابد.
این تغییرات نیاز به کالری را کاهش میدهد و میتواند جلوگیری از اضافه وزن را دشوارتر کند. اگر آگاهانه آنچه را که میخورید کنترل نکنید و با افزایش سن از نظر جسمی فعالتر نشوید، احتمالاً وزن اضافه خواهید کرد.
بارداری، ترک سیگار، کمبود خواب، استرس و میکروبیوم نیز از دیگر عوامل چاقی هستند.
حتی اگر یک یا چند مورد از این عوامل خطر را داشته باشید، به این معنی نیست که محکوم به چاقی هستید. میتوانید با رژیم غذایی، فعالیت بدنی و ورزش با اکثر عوامل خطر مقابله کنید.
روز جهانی چاقی، روزی برای اقدامی واحد است که هدف آن، خواستار واکنشی منسجم و بینبخشی به بحران چاقی است. این روز در ۴ مارس برگزار میشود و توسط فدراسیون جهانی چاقی با همکاری اعضای جهانی آن برگزار میشود.
از سال ۲۰۱۵، روزهای جهانی چاقی مردم را تشویق کرده است تا ریشههای چاقی را بشناسند، دانش خود را در مورد این بیماری افزایش دهند، با چاقی مقابله کنند، صدای افرادی که با تجربه چاقی زیستهاند را به گوش دیگران برسانند و برای بهبود درک، پیشگیری و درمان چاقی در جهان اقدام کنند.

چاقی در هر سنی برای شما اتفاق میافتد حتی زمانی که نوجوان هستید.
دلایل چاقی:
ژنتیک:
ژنتیک در هورمونها دخالت دارد و در تنظیم چربی تاثیر میگذارد. یک علت ژنتیکی چاقی کمبود لپتین است. لپتین هورمون تولید شده در سلولهای چربی میباشد. لپتین وزن را توسط مغز کنترل میکند. وقتی لپتین کم باشد این کنترل صورت نگرفته و در نتیجه باعث چاقی میشود.
پرخوری:
پرخوری منجر به افزایش وزن میشود به خصوص اگر ماده غذایی سرشار از چربی باشد و کالری بالا داشته باشد.
متابولیسم آهسته:
زنان عضلات کمتری نسبت به مردان دارند. سوخت و ساز عضلات بیشتر از سایر بافتها میباشد. سوخت و ساز زنان کمتر از مردان است بنابراین از دست دادن وزن برای زنان دشوارتر از مردان میباشد.
هر چقدر سن بالاتر رود از دست دادن وزن سختتر میشود و سوخت و ساز کندتر میشود.
از دلایل چاقی، عدم فعالیت بدنی است:
افراد غیر فعال نسبت به افرادی که فعالیت بیشتری دارند کمتر کالری میسوزانند. عدم فعالیت بدنی هم برای زن و هم برای مرد باعث افزایش وزن میشود.
داروها:
داروهای ضدافسردگی و ضد تشنج باعث افزایش وزن میشوند. داروهای دیابت و ضدبارداری نیز باعث اضافه وزن میشوند.
عوامل روانی:
خستگی، غم و استرس موجب افزایش اشتها در برخی افراد میشود. افراد برای کنترل احساسات و غلبه بر استرس سعی میکنند با خوردن مواد غذایی به خصوص شیرینیجات خود را تخلیه کنند.
بیماری:
بیماریهایی مانند کم کاری تیروئید، بالا بودن انسولین و افسردگی موجب افزایش وزن میشوند.
عوارض چاقی و اضافه وزن:
- دیابت نوع ۲
- فشار خون بالا
- بیماری قلبی
- سکته مغزی
- سندروم متابولیک
- کبد چرب
- برخی از سرطانها
- اختلالات تنفسی
- آرتروز
- نقرس
- بیماریهای کیسه صفرا و پانکراس
- بیماری کلیوی
- مشکلات بارداری
- مشکلات باروری
- مشکلات عملکرد جنسی
- مشکلات سلامت روان
اضافه وزن و چاقی ممکن است خطر ابتلا به بسیاری از این مشکلات سلامتی را افزایش دهد – به ویژه اگر چربی اضافی دور کمر خود داشته باشید. رسیدن به وزن سالم و حفظ آن میتواند به جلوگیری از این مشکلات، جلوگیری از بدتر شدن آنها یا حتی از بین بردن آنها کمک کند.
دلایل بسیاری وجود دارد که بسیاری از افراد نمیتوانند کاهش وزن داشته باشند. اغلب چاقی ناشی از عوامل فیزیولوژیکی، عوامل محیطی، همراه با رژیمها، فعالیت بدنی و انتخابهای ورزشی تأثیر دارند.
خبر خوب این است که حتی با کمترین کاهش وزن نیز از بیماریها پیشگیری میکنید. پس با سالمترین رژیمها، افزایش فعالیت فیزیکی، تغییر در سبک زندگی به کاهش وزن کمک میکنند.