گیاهان دارویی و معطر در طول تاریخ به طور گسترده برای پیشگیری و درمان بیماریها مورد استفاده قرار گرفتهاند. استفاده از این گیاهان محدود به اهداف پزشکی نیست؛ آنها در بخشهای مختلف نیز مورد استفاده قرار گرفتهاند. مریم گلی یک گیاه دارویی ارزشمند متعلق به خانواده نعناعیان است.
مریم گلی که با نامهای مریم گلی معمولی، مریم گلی باغی نیز شناخته میشود، در کنار گیاهان دیگری مانند پونه کوهی، رزماری، ریحان و آویشن به خانواده نعناع تعلق دارد.
نام علمی مریم گلی Salvia Officinalis است و ۹۰۰ گونه از آن در سراسر جهان وجود دارد.
خواص مریم گلی
مریم گلی عطر و طعم قوی و خاکی دارد، به همین دلیل است که معمولاً در مقادیر کم استفاده میشود. با این حال، سرشار از مواد مغذی و ترکیبات مهم مختلف است.
گیاه مریمگلی بهدلیل ترکیبات شیمیاییاش، به وفور برای اهداف درمانی مورد استفاده قرار میگیرد. گیاهی بسیار مؤثر است که نهتنها با عفونتهای باکتریایی و قارچی مبارزه میکند، بلکه در کاهش تومورها در بیماریهای سرطانی نیز مفید است. همچنین مطالعات اخیر نشان دادهاند که این گیاه دارای فعالیت آنتیاکسیدانی است.
مقدار کمی مریمگلی (sage) میتواند حدود ۱۰٪ از نیاز روزانه بدن به ویتامین K را تأمین کند. حاوی مقادیر اندکی (کمتر از ۱٪ نیاز روزانه) از منیزیم، روی، مس و ویتامینهای A، C و E است.
دارای کربوهیدرات، کالری، پروتئین و فیبر است. همچنین:
فواید علمی مریم گلی برای سلامت
- سرشار از مواد مغذی است
- غنی از آنتیاکسیدانها
- ممکن است به سلامت دهان و دندان کمک کند
- ممکن است علائم یائسگی را کاهش دهد
- از حافظه و سلامت مغز حمایت کند
- کلسترول بد LDL را کاهش دهد
- ممکن است در برابر برخی سرطانها اثر محافظتی داشته باشد.
سایر فواید بالقوه برای سلامت
• ممکن است اسهال را تسکین دهد
• ممکن است با پیری پوست مقابله کند
روشهای مصرف مریم گلی در طب سنتی
در طب سنتی، روشهای مختلفی برای استفاده از مریمگلی وجود دارد که رایجترین آنها دمنوش (چای دمکرده) است.
موارد مصرف مریم گلی
کاربردهای صنعتی و بهداشتی
عطرسازی و صابونسازی: به دلیل رایحه معطرش در تولید عطر و صابون استفاده میشود.
دفع حشرات: به عنوان یک ماده طبیعی برای دور کردن حشرات و مگسها عمل میکند.
دئودورانت: به دلیل توانایی در جلوگیری از تعریق و از بین بردن بوی بد بدن، در فرمولاسیون دئودورانتها به کار میرود.
خواص ضدمیکروبی و دهان و دندان
اثرات آنتیباکتریال: دارای خاصیت باکتریزدایی قوی است.
سلامت دهان: سرعت بخشیدن به بهبود زخمهای دهانی (آفت) و التهابات لثه.
گلو و تنفس: تسکین گلودرد، بهبود عفونت لوزهها و رفع احتقان (گرفتگی) بینی و ترشحات مجاری تنفسی.
سلامت داخلی و گوارش
محافظت از کبد: باعث احیا و سرزندهشدن کبد میشود.
تنظیم گوارش: سیستم گوارشی را تنظیم کرده و به رفع گازهای روده کمک میکند.
کنترل قند خون: به حفظ تعادل سطح قند خون در افراد مبتلا به دیابت کمک میکند.
کاربردهای درمانی و خاص
نگهدارنده غذایی: به محصولات پروتئینی مانند گوشت و مرغ اضافه میشود تا با خاصیت ضدمیکروبی خود، ماندگاری آنها را افزایش دهد.
سلامت زنان: بر ترشح هورمون استروژن تأثیر مثبت داشته و به کاهش عوارض دوران پیش از یائسگی و یائسگی کمک میکند.
بیماری پارکینسون: باعث کاهش ترشح بیش از حد بزاق در بیماران مبتلا به پارکینسون میشود.
چه کسانی باید از مصرف مریم گلی خودداری کنند؟
مطالعات نشان دادهاند که مصرف مریم گلی منجر به عوارض جانبی یا مشکلات بسیار جدی نمیشود. با این حال، دوزهای بالا میتواند باعث مسمومیت و عوارض جانبی شود.
روغن مریم گلی غلیظ یا سایر مکملهای مریم گلی میتوانند عوارض جانبی داشته باشند و نباید در دوران بارداری یا شیردهی یا توسط کودکان استفاده شوند.
افرادی که بیماریهای مزمن دارند و دارو مصرف میکنند، حتی مقدار کمی مریم گلی میتواند به دلیل تداخلات دارویی منجر به مشکلات جدی شود. مریم گلی با بسیاری از داروها تداخل دارد، اما عمدتاً با داروهای ضد دیابت، ضد تشنج و داروهای آرامبخش بیشترین تداخل را دارد. پس قبل از مصرف با پزشک مشورت کنید.
توجه نمایید که مصرف مریم گلی برای افراد با هر کدام از گروه های خونی O. A. AB . B بلامانع میباشد.
