باقلا: از درمان پارکینسون تا خطر فاویسم
باقلا با نام علمی Vicia faba گیاهی از خانواده حبوبات است که قدمت کشت آن به ۶ هزار سال قبل از میلاد در شرق مدیترانه میرسد. این گیاه که طبع آن در طب سنتی سرد و تر (و گل آن گرم) است، حاوی ترکیبات ارزشمندی مانند اسیدهای آمینه، ویتامین C، آهن، آهک و مادهای مغذی به نام «فیتین» (تأمینکننده کلسیم) میباشد.
خواص درمانی اثبات شده
۱. درمان پارکینسون و تقویت اعصاب
باقلا منبع غنی از «ال-دوپا» (L-DOPA) است؛ مادهای که پیشساز دوپامین بوده و سالهاست به عنوان داروی اصلی در درمان بیماری پارکینسون استفاده میشود.
۲. کنترل فشار خون و سلامت قلب
مصرف باقلا به کنترل پرفشاری خون کمک میکند و خوردن آن به بیماران دارای فشار خون بالا توصیه میشود.
۳. سلامت کلیه و مجاری ادراری
- دفع سنگ کلیه: دمکرده گل باقلا ادرارآور است و به دفع سنگ کلیه و تسکین قولنجهای کلیوی کمک میکند.
- ورم مثانه: جوشانده باقلا برای درمان ورم مثانه مفید است.
- تکرر ادرار: جوشانده ریشه باقلا برای درمان تکرر ادرار کاربرد دارد.
۴. سایر خواص عمومی
- تقویت قوای جنسی: دارای خاصیت افزایشدهنده قوای جنسی است.
- دوران نقاهت: به دلیل مواد مغذی بالا، غذای مناسبی برای بازسازی بدن در دوران نقاهت است.
- رماتیسم و نقرس: جوشانده گل باقلا (یک فنجان در فواصل غذا) برای تسکین دردهای مفصلی، نقرس و رماتیسم بسیار مفید است.
نسخههای درمانی طب سنتی
| مشکل | روش درمان خانگی با باقلا |
| گرفتگی صدا | مخلوط باقلا با روغن بادام و قند میل شود. |
| اسهال مزمن | باقلا پخته شده با آب و سرکه (با پوست) مصرف شود. |
| ورم انگشتان (گوشه کردن) | انگشت را در جوشانده داغ گل باقلا (یا برگ آن) به مدت طولانی نگه دارید. |
| دمل و کورک | ضماد باقلا با شنبلیله و عسل، دمل را نرم کرده و چرک را خارج میکند. |
هشدارهای جدی و مضرات (فاویسم و تداخلات)
۱. خطر مرگبار فاویسم (Favism)
باقلا برای افرادی که کمبود آنزیم «گلوکز ۶-فسفات دهیدروژناز» (G6PD) دارند، ممنوع است. ترکیبات موجود در باقلا (ویسین و کنویسین) در این افراد باعث تخریب گلبولهای قرمز، کمخونی شدید، زردی و نارسایی کلیوی میشود که میتواند کشنده باشد. (علائم معمولاً ۲۴ تا ۴۸ ساعت بعد از مصرف ظاهر میشوند).
۲. تداخل با داروهای ضد افسردگی
باقلا سرشار از «تیرامین» است. افرادی که داروهای مهارکننده مونوآمین اکسیداز (MAO) مصرف میکنند، باید از خوردن آن خودداری کنند.
۳. نفخ و سنگینی معده
باقلا دیرهضم و نفاخ است.
روش اصلاح (مصلح): باقلا را پوست کنده و بجوشانید، آب آن را دور بریزید و مجدداً با آب تازه بپزید. در نهایت آن را با روغن بادام و ادویههای گرم (دارچین، فلفل، آویشن) میل کنید.
سازگاری با گروههای خونی
- گروههای خونی O, A, B: مصرف باقلا برای این افراد سودمند و بلامانع است.
- گروه خونی AB: مصرف باقلا برای این گروه مضر است.
